قبل از سفارش PCB چه چیزهایی را باید آماده داشته باشید؟

1. فایل Gerber کامل و استاندارد (مهم‌ترین بخش)

اولین و مهم‌ترین پیش‌نیاز برای ثبت سفارش PCB، فایل Gerber استاندارد است. تولید PCB مستقیماً بر اساس فایل Gerber انجام می‌شود و فایل‌های طراحی نرم‌افزارهایی مانند Altium، EasyEDA یا KiCad به‌تنهایی قابل تولید نیستند.

اگر طراحی شما با Altium Designer انجام شده باشد، امکان ارسال فایل پروژه وجود دارد و ما می‌توانیم خروجی Gerber استاندارد را برای تولید تهیه کنیم. اما اگر از نرم‌افزارهای دیگر استفاده می‌کنید، لازم است خودتان فایل Gerber نهایی را تهیه و ارسال کنید.

با این حال، پیشنهاد ما این است که حتی در صورت استفاده از Altium نیز فایل Gerber نهایی را خودتان ارسال کنید. فایل Gerber دقیقاً همان چیزی را مشخص می‌کند که قرار است ساخته شود، قابل ویرایش نیست و باعث می‌شود خروجی نهایی دقیقاً مطابق طراحی شما باشد. علاوه بر این، ارسال Gerber از کپی شدن فایل طراحی و انتشار ناخواسته آن جلوگیری می‌کند.

یک فایل Gerber کامل باید شامل تمام لایه‌های مورد نیاز برای ساخت برد باشد؛ از جمله لایه مس بالا و پایین که مسیرهای الکتریکی را مشخص می‌کنند، لایه Solder Mask برای تعیین نواحی قابل لحیم‌کاری، لایه Silkscreen برای چاپ نوشته‌ها و علائم، فایل دریل (Excellon) برای سوراخ‌کاری پایه قطعات و ویاها، و در نهایت Board Outline که شکل و ابعاد دقیق برد را مشخص می‌کند.

نکته بسیار مهم این است که نبود فایل دریل یا Board Outline باعث توقف سفارش یا در برخی موارد برش اشتباه برد می‌شود، زیرا بدون این اطلاعات امکان تولید دقیق وجود ندارد.

جمع‌بندی ساده است: اگر می‌خواهید سفارش شما بدون معطلی وارد تولید شود و برد نهایی دقیقاً مطابق طراحی‌تان باشد، ارسال فایل Gerber کامل و استاندارد مطمئن‌ترین انتخاب است.

2. مشخصات فنی برد را قبل از ورود به فرم مشخص کنید

یکی از دلایل اصلی ثبت سفارش‌های اشتباه این است که تصمیم‌های فنی هم‌زمان با پر کردن فرم سفارش گرفته می‌شوند. در این حالت معمولاً کاربر بدون در نظر گرفتن کاربرد واقعی برد، گزینه‌ها را انتخاب می‌کند و نتیجه یا هزینه بالاتر از انتظار است یا بردی که برای پروژه مناسب نیست.

قبل از ورود به صفحه ثبت سفارش، بهتر است مشخصات فنی برد خود را از قبل شفاف کنید.

اولین مورد، جنس برد است. برای بیشتر پروژه‌های عمومی و آموزشی، FR4 معمولی کاملاً کافی است. اگر برد شما در معرض دمای بالا، جریان زیاد یا شرایط صنعتی قرار می‌گیرد، استفاده از FR4 با TG بالاتر منطقی‌تر است. بردهای آلومینیومی نیز معمولاً برای مدارهای LED و توان بالا استفاده می‌شوند و انتخاب آن‌ها باید آگاهانه باشد.

ضخامت برد در اغلب پروژه‌ها 1.6 میلی‌متر است و به‌عنوان استاندارد رایج شناخته می‌شود. انتخاب ضخامت کمتر معمولاً برای محدودیت فضا انجام می‌شود و ضخامت‌های بالاتر بیشتر کاربرد صنعتی یا مکانیکی دارند. تغییر ضخامت بدون دلیل مشخص، معمولاً فقط هزینه را افزایش می‌دهد.

ضخامت مس یکی از مواردی است که اغلب اشتباه انتخاب می‌شود. برای مدارهای دیجیتال و جریان‌های معمول، 1oz کافی است. انتخاب 2oz زمانی توجیه دارد که برد جریان بالاتری عبور می‌دهد یا نیاز به کاهش افت ولتاژ و دما وجود دارد. در غیر این صورت، مس ضخیم‌تر فقط باعث افزایش قیمت و زمان تولید می‌شود.

تعداد لایه‌های برد باید بر اساس پیچیدگی مدار و چگالی قطعات مشخص شود. بیشتر پروژه‌ها دو لایه هستند و رفتن به چهار لایه یا بیشتر فقط زمانی منطقی است که واقعاً به آن نیاز داشته باشید.

رنگ Solder Mask بیشتر جنبه ظاهری دارد، اما بعضی رنگ‌ها برای خوانایی سیلک یا مونتاژ دستی مناسب‌تر هستند. این انتخاب بهتر است از قبل انجام شود، نه در لحظه ثبت سفارش.

در نهایت، نوع پوشش نهایی مثل HASL یا ENIG روی کیفیت لحیم‌کاری و ظاهر برد تأثیر می‌گذارد. HASL انتخاب اقتصادی و رایج است، در حالی که ENIG برای مونتاژ دقیق‌تر و بردهای حرفه‌ای کاربرد دارد.

جمع‌بندی این بخش ساده است: اگر مشخصات فنی برد را قبل از ورود به فرم مشخص نکنید، احتمال انتخاب اشتباه بالا می‌رود و اصلاح آن بعد از ثبت سفارش معمولاً زمان‌بر و پرهزینه است. تصمیم‌های فنی را خارج از فرم بگیرید تا ثبت سفارش سریع و بدون خطا انجام شود.

3. مشخصات فنی برد و بررسی DFM (قبل از ورود به فرم مشخص کنید)

قبل از ورود به صفحه ثبت سفارش PCB، لازم است مشخصات فنی برد و محدودیت‌های تولید آن را از قبل برای خودتان شفاف کرده باشید. بخش قابل‌توجهی از سفارش‌هایی که با تأخیر، اصلاح یا هزینه اضافی مواجه می‌شوند، به‌دلیل تصمیم‌هایی است که در لحظه پر کردن فرم گرفته می‌شوند، نه به‌دلیل خطای کارخانه.

اولین تصمیم، جنس برد است. در بیشتر پروژه‌های عمومی، برد FR4 انتخاب استاندارد و کافی محسوب می‌شود. اگر برد شما در شرایط دمایی بالا، جریان زیاد یا محیط صنعتی کار می‌کند، استفاده از FR4 با TG بالاتر یا در برخی کاربردها برد آلومینیومی انتخاب منطقی‌تری است. انتخاب نادرست جنس برد می‌تواند باعث افت کیفیت، تغییر شکل یا کاهش طول عمر برد شود.

پس از آن، ضخامت برد باید مشخص باشد. ضخامت 1.6 میلی‌متر رایج‌ترین و استانداردترین انتخاب است. ضخامت‌های کمتر معمولاً برای طراحی‌های فشرده و ضخامت‌های بیشتر برای کاربردهای صنعتی یا مکانیکی استفاده می‌شوند. این انتخاب مستقیماً روی استحکام برد و فرآیند مونتاژ تأثیر دارد.

ضخامت مس نیز باید متناسب با کاربرد برد تعیین شود. در مدارهای دیجیتال و عمومی، ضخامت مس 1oz معمولاً کافی است. در مدارهای توان یا مسیرهایی با جریان بالا، استفاده از 2oz منطقی است. انتخاب ضخامت مس بیشتر از نیاز واقعی فقط باعث افزایش هزینه می‌شود و الزاماً کیفیت برد را بهتر نمی‌کند.

در این مرحله باید تعداد لایه‌ها نیز از قبل مشخص شده باشد. تغییر تعداد لایه‌ها بعد از نهایی شدن طراحی عملاً امکان‌پذیر نیست و هرگونه اشتباه در این بخش به معنی بازطراحی کامل برد است.

علاوه بر این مشخصات، بررسی DFM Check (Design for Manufacturing) قبل از ثبت سفارش ضروری است. DFM به این معنی است که طراحی شما با محدودیت‌های واقعی تولید PCB هماهنگ باشد. حتی اگر مدار از نظر الکتریکی درست باشد، ممکن است از نظر تولیدی مشکل‌دار باشد.

در بررسی DFM باید به مواردی مانند حداقل عرض ترک‌ها، فاصله بین مسیرها، حداقل قطر سوراخ‌ها، وجود پد برای تمام سوراخ‌ها و رعایت فاصله مناسب سیلک از پدها توجه شود. طراحی‌هایی که این موارد را رعایت نکرده باشند، یا قابل تولید نیستند یا ریسک بالایی در کیفیت نهایی دارند.

در نهایت، رنگ Solder Mask و نوع پوشش نهایی برد نیز باید از قبل انتخاب شده باشد. انتخاب رنگ بیشتر جنبه ظاهری دارد، اما نوع پوشش نهایی مانند HASL یا ENIG روی کیفیت لحیم‌کاری و مونتاژ تأثیر مستقیم می‌گذارد.

جمع‌بندی این بخش روشن است: مشخص کردن مشخصات فنی برد و انجام یک DFM Check ساده قبل از ورود به فرم سفارش، باعث می‌شود سفارش شما بدون اصلاح، بدون مکاتبه اضافی و با حداقل ریسک وارد مرحله تولید شود.

 

4. بررسی سیلک اسکرین (چاپ نوشته‌ها)

سیلک اسکرین یا چاپ نوشته‌ها روی PCB، برخلاف تصور رایج، فقط یک موضوع ظاهری نیست. اشتباه در این بخش معمولاً باعث می‌شود برد از نظر الکتریکی سالم باشد، اما در مرحله مونتاژ یا عیب‌یابی به دردسر جدی بخورید.

یکی از خطاهای بسیار رایج، استفاده از متن‌های بیش از حد ریز است. نوشته‌هایی که روی مانیتور یا داخل نرم‌افزار طراحی خوانا هستند، لزوماً در فرآیند چاپ PCB قابل اجرا نیستند. اگر ارتفاع یا ضخامت نوشته‌ها از حد مجاز تولید کمتر باشد، سیلک یا به‌طور کامل حذف می‌شود یا به‌صورت ناخوانا چاپ خواهد شد.

خطای رایج دیگر، قرار گرفتن نوشته‌ها روی پدها یا سوراخ‌ها است. در این حالت، سیلک اسکرین در مرحله تولید به‌صورت خودکار حذف می‌شود تا مزاحم لحیم‌کاری نشود. نتیجه این است که بخشی از نوشته‌ها یا علائم شما در برد نهایی وجود نخواهند داشت، حتی اگر در فایل طراحی دیده شوند.

همچنین در بسیاری از طراحی‌ها، هم‌پوشانی سیلک با نواحی لحیم‌کاری رعایت نمی‌شود. این موضوع باعث حذف ناخواسته نوشته‌ها یا کاهش کیفیت چاپ می‌شود و معمولاً بعد از تحویل برد مشخص می‌گردد، زمانی که دیگر امکان اصلاح وجود ندارد.

برای جلوگیری از این مشکلات، توصیه می‌شود ارتفاع متن‌های سیلک حداقل ۱ میلی‌متر در نظر گرفته شود و ضخامت خطوط نوشته‌ها کمتر از حد قابل تولید نباشد. همچنین بهتر است فاصله مناسبی بین سیلک و پدهای لحیم‌کاری رعایت شود تا نوشته‌ها در فرآیند تولید حذف نشوند.

بررسی سیلک اسکرین قبل از ثبت سفارش، زمان زیادی نمی‌گیرد، اما تأثیر زیادی در خوانایی، سهولت مونتاژ و حرفه‌ای بودن برد نهایی دارد. این مرحله یکی از همان جزئیاتی است که اگر قبل از سفارش کنترل شود، بعداً از دردسرهای بی‌دلیل جلوگیری می‌کند.

5. بررسی کاربرد واقعی برد

قبل از ثبت سفارش PCB، لازم است کاربرد واقعی برد را بدون ابهام برای خودتان مشخص کنید. بسیاری از مشکلاتی که بعد از تحویل برد ایجاد می‌شود، به این دلیل است که مشخصات فنی برد با شرایط کاری واقعی آن هم‌خوانی ندارد، نه به‌خاطر خطای تولید.

اولین سوالی که باید پاسخ داده شود این است که آیا برد شما جریان بالا دارد یا خیر. بردهایی که مسیرهای توان یا مصرف‌کننده‌های جریان بالا دارند، نیاز به طراحی مناسب و انتخاب ضخامت مس بالاتر دارند. اگر این موضوع در نظر گرفته نشود، حتی یک برد سالم از نظر ظاهری می‌تواند در عمل داغ شود یا دچار افت ولتاژ شود.

مسئله بعدی دمای کاری است. اگر برد در محیط‌های گرم، بسته یا صنعتی کار می‌کند، انتخاب جنس برد اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. در چنین شرایطی، استفاده از FR4 با TG بالاتر یا انتخاب پوشش مناسب می‌تواند روی پایداری و عمر برد تأثیر مستقیم داشته باشد.

همچنین باید مشخص باشد که برد برای مونتاژ دستی طراحی شده یا مونتاژ ماشینی. این موضوع روی انتخاب نوع پوشش نهایی، اندازه پدها و حتی فاصله قطعات تاثیر می‌گذارد. بردی که برای مونتاژ دستی مناسب است، لزوماً برای مونتاژ ماشینی گزینه خوبی نیست و برعکس.

در نهایت، نوع مصرف برد را مشخص کنید. بردهایی که مصرف آزمایشگاهی یا آموزشی دارند معمولاً الزامات سخت‌گیرانه کمتری دارند، اما در کاربردهای صنعتی پایداری، کیفیت لحیم‌کاری و طول عمر اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. انتخاب پوشش نهایی، تست الکتریکی و حتی رنگ برد در این نوع کاربردها می‌تواند معنی‌دار باشد.

جمع‌بندی این بخش ساده است: پاسخ به این سوال‌ها مستقیماً روی انتخاب ضخامت مس، جنس برد و پوشش نهایی تأثیر می‌گذارد. اگر کاربرد واقعی برد از ابتدا مشخص نباشد، حتی یک تولید بی‌نقص هم می‌تواند نتیجه‌ای نامناسب برای پروژه شما داشته باشد.

6. تصمیم درباره خدمات تکمیلی

در زمان ثبت سفارش PCB، برخی خدمات به‌عنوان گزینه‌های اختیاری نمایش داده می‌شوند، اما در واقع برای بعضی پروژه‌ها ضروری هستند. نادیده گرفتن این خدمات معمولاً باعث می‌شود مشکل نه در مرحله تولید، بلکه بعد از تحویل برد و در زمان مونتاژ یا تست خودش را نشان دهد.

یکی از مهم‌ترین این موارد، تست الکتریکی است. در پروژه‌هایی که حساس هستند، تیراژ بالاتری دارند یا زمان عیب‌یابی در آن‌ها اهمیت دارد، تست الکتریکی می‌تواند جلوی تحویل برد معیوب را بگیرد. حذف این تست ممکن است در ظاهر هزینه را کم کند، اما اگر حتی یک برد معیوب وارد چرخه مونتاژ شود، هزینه و زمان از دست‌رفته آن بسیار بیشتر خواهد بود.

مورد بعدی پنلایز کردن PCB است. اگر قرار است برد شما مونتاژ شود، مخصوصاً به‌صورت ماشینی، پنلایز کردن می‌تواند فرآیند مونتاژ را ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر کند. در بسیاری از پروژه‌ها، هزینه پنلایز در مقایسه با صرفه‌جویی در مونتاژ، کاملاً توجیه‌پذیر است. تصمیم نگرفتن درباره پنلایز در زمان سفارش، معمولاً باعث دوباره‌کاری یا هزینه‌های جانبی در مراحل بعدی می‌شود.

همچنین انتخاب پوشش مناسب برای لحیم‌کاری اهمیت زیادی دارد. نوع پوشش نهایی برد مستقیماً روی کیفیت لحیم‌کاری، مخصوصاً در قطعات ریز یا مونتاژ ماشینی، تأثیر می‌گذارد. انتخاب پوشش نامناسب می‌تواند باعث لحیم‌کاری سخت‌تر، کیفیت پایین اتصال یا افزایش خطای مونتاژ شود.

جمع‌بندی این بخش روشن است: این خدمات زمانی که به آن‌ها نیاز دارید، اختیاری نیستند. تصمیم نگرفتن درباره آن‌ها قبل از ثبت سفارش، معمولاً به معنی پرداخت هزینه پنهان یا انجام دوباره بخشی از کار در آینده است.

7. کنترل نهایی قبل از ارسال فایل

قبل از اینکه فایل‌ها را آپلود کرده و سفارش PCB را ثبت کنید، لازم است یک کنترل نهایی و کوتاه انجام شود. این مرحله کمتر از چند دقیقه زمان می‌برد، اما می‌تواند جلوی ساعت‌ها تأخیر، اصلاح فایل و مکاتبه‌های غیرضروری را بگیرد.

اولین کار این است که فایل Gerber نهایی را با یک Gerber Viewer باز کنید. مشاهده مستقیم فایل Gerber به شما نشان می‌دهد که برد دقیقاً همان‌طور که انتظار دارید قرار است ساخته شود، نه آن‌طور که در محیط طراحی دیده می‌شود.

در این مرحله، تعداد لایه‌ها را بررسی کنید و مطمئن شوید تمام لایه‌هایی که انتظار دارید وجود دارند و به‌درستی نمایش داده می‌شوند. سپس مرز برد (Board Outline) را کنترل کنید تا شکل و ابعاد برد دقیقاً مطابق طراحی شما باشد.

در نهایت، سوراخ‌ها و پدها را مرور کنید و مطمئن شوید همه سوراخ‌ها دارای پد مناسب هستند و چیزی جا نیفتاده است. این بررسی ساده معمولاً مشکلاتی را آشکار می‌کند که در محیط طراحی به چشم نمی‌آیند.

جمع‌بندی این بخش ساده است: این کنترل نهایی کمتر از ۵ دقیقه زمان می‌برد، اما می‌تواند جلوی ساعت‌ها تأخیر، اصلاح فایل و هزینه اضافه را بگیرد. قبل از کلیک روی دکمه ثبت سفارش، همین یک بار فایل را از زاویه تولید نگاه کنید.

جمع‌بندی

اگر قبل از ثبت سفارش PCB این موارد را آماده و بررسی کرده باشید، سفارش شما سریع‌تر ثبت می‌شود، احتمال خطا و نیاز به اصلاح به حداقل می‌رسد و از پرداخت هزینه‌های اضافی جلوگیری می‌شود. در نهایت، بردی که تحویل می‌گیرید از نظر فنی و اجرایی دقیقاً مطابق انتظار شما خواهد بود.

ثبت سفارش PCB فقط آپلود فایل نیست؛
تصمیم‌های قبل از آن، کیفیت نتیجه نهایی را تعیین می‌کنند.

ما در pcb.eca.ir سفارش ساخت PCB را به‌گونه‌ای انجام می‌دهیم که برد شما در کوتاه‌ترین زمان ممکن و با بهترین کیفیت قابل تولید ساخته شود، به شرط آنکه ورودی‌ها و فایل‌ها به‌درستی آماده شده باشند.

اگر می‌خواهید برد شما بدون اصلاح، با کیفیت بالا و در سریع‌ترین زمان وارد تولید شود، می‌توانید همین حالا از طریق لینک زیر سفارش PCB خود را ثبت کنید.

ثبت سفارش PCB با بهترین کیفیت و حداقل زمان تحویل